ဝက္ၿခံ ဋီကာ (၁)

လူတိုင္းလိုလို ဝက္ၿခံဆိုတာ ေပါက္ဖူးၾကမွာပါေနာ္။ ျမန္မာလိုဘာလို႔ ဝက္ၿခံလို႔သမုတ္ခဲ့ ၾကသလဲေတာ့မသိ။ သိရင္ေျပာျပၾကပါေနာ္။ ဒီေန႔ေတာ့ အားတာနဲ႔ အင္တာနက္မွာ ရွာေဖြရင္း ဝက္ၿခံ အေၾကာင္းေလးကို သင့္ေတာ္သလို ဘာသာျပန္လိုက္ပါတယ္။

ဝက္ၿခံ ဟာ မာယာသိပ္မ်ားပါသတဲ့။ ဝက္ၿခံစျဖစ္ၿပီေဟ့ဆိုရင္.. တစ္လံုးေပ်ာက္မယ္ မက်န္ေသး.. ေဟာေနာက္တစ္လံုး ေနာက္တစ္လံုး ဆိုသလို ထြက္လာပါေတာ့တယ္... စစ္ပြဲတစ္ပြဲ တိုက္ေနတာနဲ႔ အလားတူပါသတဲ့။ ဟုတ္တယ္ဟုတ္... ဝက္ၿခံဟာ ခႏၶာကိုယ္ထဲက ေဟာ္မုန္းဓာတ္အေျပာင္းအလဲ နဲ႔ ေတာ္ေတာ္ေလးကို သက္ဆိုင္ေနၿပီး ဆယ္ေက်ာ္သက္ေလးေတြမွာ အေတြ႔ရအမ်ားဆံုးျဖစ္ပါတယ္။

ဒါေပမဲ့လဲ အသက္အ႐ြယ္မေ႐ြး၊ က်ားမ မေ႐ြး ဝက္ၿခံေပါက္တတ္ပါတယ္။ ဥပမာ.. အ႐ြယ္ေရာက္ၿပီး အမ်ိဳးသမီးေတြဆိုရင္ေတာ့ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ခ်ိန္၊ ဓမၼတာလာေနခ်ိန္ နဲ႔ ကိုယ္ဝန္တားေဆးသံုးစြဲခ်ိန္ေတြမွာ ေတြ႔ႀကံဳရတတ္ပါတယ္။ ဆယ္ေက်ာ္သက္နဲ႔ အ႐ြယ္ေရာက္ၿပီးသူေတြမွာ ေပါက္တတ္တဲ့ ဝက္ၿခံဟာ အခ်ိဳ႕ဆိုရင္ လေပါင္းမ်ားစြာၾကာေအာင္ အျမစ္ျပတ္ေစဖို႔ ကုယူၾကရပါတယ္။ ဘာပဲေျပာေျပာ .. ဝက္ၿခံေပါက္ရင္ စိတ္ပိုင္းဆိုင္ရာ ခံစားမွဳနဲ႔အတူ အနာ႐ြတ္ေတြ ထင္က်န္ရစ္ေစႏိုင္တာ သူ႔ရဲ႕ဆိုးက်ိဳးေတြပါပဲ။

ေကာင္းသတင္းေလးကေတာ့ ဝက္ၿခံေပ်ာက္ကင္းေအာင္ ကုသဖို႔ နည္းလမ္းေလးေတြ ရွိပါသတဲ့။ ဝက္ၿခံ အႏုစားေတြဆိုရင္ တစ္ကိုယ္ရည္သန္႔ရွင္းမွဳ ဂ႐ုျပဳရင္း သန္႔စင္ေအာင္ ေဆးေၾကာၿပီး ဝက္ၿခံေပ်ာက္ေစတဲ့ ခရင္မ္တစ္မ်ိဳးမ်ိဳးကို လိမ္းႏိုင္ပါတယ္။ တကယ္လို႔ အျပင္းစားဝက္ၿခံေတြဆိုရင္ေတာ့ ေသာက္ေဆးအကူအညီယူဖို႔လိုအပ္ၿပီေပါ့။

ေရာဂါလကၡဏာ

အမ်ားအားျဖင့္ ဝက္ၿခံကို မ်က္ႏွာ၊ လည္ပင္း၊ ရင္ဘတ္၊ ေက်ာကုန္း၊ ပခံုး စတဲ့ေနရာေတြမွာ ေတြ႔ရတတ္ၿပီး အဆီ ဂလင္းေလးေတြဟာ အဲဒီေနရာေတြမွာ အေတာ္မ်ားမ်ား ရွိေနလို႔ျဖစ္ပါသတဲ့။ ဝက္ၿခံေတြကို အမ်ိဳးအစားခြဲၾကည့္မယ္ဆိုရင္ေတာ့...

1. Comedones
2. Papules
3. Pustules
4. Nodules
5. Cysts

ရယ္လို႔ ခြဲထားပါေသးတယ္။ အေသးစိတ္ေတာ့ မေရးေတာ့ဘူးေနာ္...

ဝက္ၿခံဘာေၾကာင့္ျဖစ္ ???

အေၾကာင္းအရာ သံုးမ်ိဳးက ဝက္ၿခံျဖစ္ေစဖို႔ တြန္းအားေတြပါတဲ့.. ဘာေတြပါလိမ့္???

၁။ အဆီထြက္လြန္ျခင္း
၂။ အေရျပား မ်က္ႏွာျပင္ေပၚက ဆဲလ္အေသေတြ ေႂကြက်ခ်ိန္မွာ ပံုစံမမွန္ပဲ ေမႊးညွင္းအိတ္ ေလးေတြကို ထိခိုက္ေစျခင္း
၃။ ပိုးမႊားဝင္ျခင္း တို႔ပါပဲ။

ေမႊးညွင္းအိတ္ ေလးေတြ အဆီေတြနဲ႔ ခဲေနၿပီး ဆဲလ္အေသေတြနဲ႔ေပါင္းစပ္မိသြားတာဟာ ဝက္ၿခံကို အစပ်ိဳးေစပါတယ္။ အဲဒီ ေမႊးညွင္းအိတ္ေလးေတြ ဟာ ဆီဘမ္လို႔ေခၚတဲ့ အဆီထြက္တဲ့ အဆီအိတ္နဲ႔ ဆက္စပ္ေနပါသတဲ့။ အဆီအိတ္က ထုတ္လိုက္တဲ့ အဆီေတြဟာ ပံုမွန္ဆိုရင္ အေရျပားမ်က္ႏွာျပင္ေပၚကို ေမႊးညွင္းနဲ႔အတူ ဆန္တက္ၿပီး ေမႊးညွင္းေပါက္မွာ သြားပြင့္ပါတယ္။
တကယ္လို႔ အလြန္အမင္း အဆီျပန္တတ္တဲ့ အသားအေရမွာ ဆဲလ္အေသေတြနဲ႔ ေပါင္းမိၿပီဆိုရင္ ပထမဆံုး ေမႊးညွင္းေပါက္ေလးေတြဟာ အေပ်ာ့စား ပိတ္သြားပါေတာ့တယ္။ အဲဒီမွာ အျဖဴေရာင္အဆံေလးေတြ စၿပီးေတာ့ ေပၚလာေတာ့တာပဲ။ ဒါမွမဟုတ္ အမဲစက္ေလးေတြ အေနနဲ႔လဲ ေတြ႔ႏိုင္ပါသတဲ့။

လူအမ်ားစု ထင္ေနၾကသလိုမဟုတ္ပဲ အစားအေသာက္ဟာ ဝက္ၿခံျဖစ္ပြားမွဳအေပၚ အက်ိဳးသက္ေရာက္မွဳ အနည္းငယ္သာရွိပါသတဲ့။

ဝက္ၿခံျဖစ္ေစဖို႔ တြန္းအားေတြ ???

• ဆယ္ေက်ာ္သက္ က်ား၊မ မေ႐ြး
• ဓမၼတာ မလာမီွ ၂ ရက္မွ ၇ ရက္အလို
• ကိုယ္ဝန္သည္ေတြ
• ေဆးေသာက္ေနတဲ့ သူေတြ.. ဥပမာ.. ေကာ္တီဆုန္း ပါတဲ့ေဆးေတြေပါ့။

က်န္တဲ့ တြန္းအားေတြကေတာ့...

• အဆီဓါတ္ပါတဲ့ အလွကုန္ပစၥည္းေတြ
• မိသားစုဝင္ေတြမွာ ဝက္ၿခံေပါက္တဲ့ အေလ့ရွိေနရင္
• အေရျပားေပၚကို ဖိအား၊ ပြတ္တိုက္အားမ်ားေစတဲ့အေၾကာင္းရင္းေတြ.. ဥပမာ.. ဟန္းဖုန္း၊ အက်ႌေကာ္လာ အက်ပ္ေတြ ဝတ္တာ စသျဖင့္ေပါ့။

ဝက္ၿခံ ကုသနည္း အေသးစိတ္ကို ေနာက္မွဆက္ေရးမယ္ေနာ္။ ေရးရင္းနဲ႔ အေတာ္ရွည္သြားလို႔ ဒီမွာပဲ ခဏရပ္ခြင့္ျပဳပါဗ်ာ။

ဝက္ၿခံ ဋီကာ

ကုထံုး နဲ႔ သံုးမဲ့ေဆးေတြ

ဝက္ၿခံ ေပ်ာက္ေစမဲ့ အဓိက ကုထံုးေတြမွာ အဆီဓါတ္ေလ်ာ့နည္းေအာင္ ျပဳလုပ္ေပးျခင္း၊ အေရျပား မ်က္ႏွာျပင္ေပၚက ဆဲလ္ေတြရဲ႕ ဇီဝ ျဖစ္စဥ္ကို လ်င္ျမန္ေစရန္တြန္းအားေပးျခင္း၊ ေရာင္ရမ္းမွဳကို ေလ်ာ့က်ေအာင္ စြမ္းေဆာင္ေပးျခင္း စတာေတြ ပါဝင္ပါတယ္။ အေရျပား ဆရာဝန္ေတြ နဲ႔ ျပသျဖစ္မယ္ဆိုရင္ေတာ့ လိမ္းေဆး၊ ဒါမွမဟုတ္ ေသာက္ေဆး ၫႊန္းပါလိမ့္မယ္။ ဒါေပမဲ့ တစ္ခုသတိထားရမွာကေတာ့ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ေနစဥ္.. အထူးသျဖင့္ ပထမသံုးလပါတ္မွာ ျဖစ္ႏိုင္ရင္ မေသာက္တာေကာင္းပါတယ္။

(၁) အေရျပားလိမ္းေဆး

အေရျပားလိမ္းေဆးေတြရဲ႕ အာနိသင္မွာ အဆီဓါတ္ ခမ္းေျခာက္လြယ္ေစဖို႔၊ ပိုးမႊားေတြကို ေသေစဖို႔ နဲ႔ မ်က္ႏွာျပင္ေပၚက ဆဲလ္ အေသေတြကို ျမန္ျမန္ ဖယ္ရွားပစ္ေစဖို႔တို႔ ပါဝင္ပါတယ္။ အမ်ားအားျဖင့္ အဲဒီေဆးေတြမွာ ဘင္ဇိြဳင္း ပါေအာက္ဆိုဒ္၊ ဆာလ္ဖာ၊ ရီေကာ္ဆီေနာလ္၊ ဆယ္လီစလစ္ အက္ဆစ္ စတာေတြ ပါဝင္တတ္ပါတယ္။ ဝက္ၿခံအေပ်ာ့စားေတြ အတြက္ အဲဒီလိမ္းေဆးေတြက သင့္ေလ်ာ္လွပါတယ္။

(၂) ပိုးသတ္ေဆး

အလယ္အလတ္စား နဲ႔ အျပင္းစား ဝက္ၿခံေတြဆိုရင္ေတာ့ ပိုးသတ္ေဆးေတြ တြဲသံုးဖို႔လိုအပ္လာပါၿပီ။ အေရျပားေရာင္ရမ္းမွဳ နည္းေစၿပီး ပိုးေတြကို တိုက္ခိုက္ေခ်မွဳန္းတဲ့ အာနိသင္ေတြ ရွိပါတယ္။ တစ္ခါတစ္ေလက်ရင္ လတန္းကခ်ီၿပီးေတာ့ ပိုးသတ္ေဆးေတြ သံုးစြဲရတတ္ပါတယ္။

(၃) Isotretinoin

အဲဒီေဆးကေတာ့ နဲနဲျပင္းပါတယ္။ အနာ႐ြတ္ေတြ ဗလပြနဲ႔ ျဖစ္ေနတဲ့ ဝက္ၿခံ၊ အဲ.. ဒါမွမဟုတ္ အျခားပိုးသတ္ေဆး မတိုးေတာ့တဲ့ အေျခအေနမ်ိဳးမွာ ေပးေလ့ရွိပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ အဲဒီေဆးကို သာမာန္အားျဖင့္ ညႊန္းေလ့မရွိပဲ ေနာက္ဆံုးလက္နက္အေနနဲ႔ ခ်န္ထားေလ့ရွိပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ အဲဒီေဆးရဲ႕ ေဘးထြက္ဆိုးက်ိဳးေတြ အေတာ့္ကိုမ်ားပါတယ္။ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ မိခင္ေတြ ေသာက္မိမယ္ဆိုရင္ေတာ့ သေႏၶသားမွာ ခ်ိဳ႕ယြင္းခ်က္ေတြနဲ႔ ေမြးလာႏိုင္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ အမ်ိဳးသမီးေတြကို အဲဒီေဆးမညႊန္းခင္ ကိုယ္ဝန္ရိွမရွိ အရင္ စမ္းသပ္စစ္ေဆးၿပီးေတာ့မွ ေပးသင့္ပါတယ္လို႔ အႀကံျပဳထားပါတယ္။ ေနာက္ၿပီး ေသြးတြင္း အဆီဓါတ္ကို တက္ေစတာဟာ အဲဒီေဆးရဲ႕ အျခားေဘးထြက္ဆိုးက်ိဳးပါပဲ။

(၄) ကိုယ္ဝန္တားေဆး

ေလ့လာၿပီးတဲ့ စမ္းသပ္ခ်က္ေတြအရ ကိုယ္ဝန္တားေဆးေတြဟာ တစ္ခ်ိဳ႕ အမ်ိဳးသမီးေတြ မွာ ဝက္ၿခံသက္သာ ေပ်ာက္ကင္းေစပါသတဲ့။ ဒါေပမဲ့ တားေဆးေတြရဲ႕ ေဘးထြက္ဆိုးက်ိဳးေတြလဲ အမ်ားႀကီးရွိပါေသးတယ္။

(၅) ေလဆာ နဲ႔ အလင္းကုထံုး

ေလဆာ နဲ႔ကုမယ္ဆိုရင္ အေရျပား အတြင္းနက္နက္အထိ အာနိသင္ ရရွိၿပီး အေပၚယံအေရျပားကို မထိခိုက္ေစပါဘူးလို႔ ေျပာထားပါတယ္။ အဓိကရည္႐ြယ္ခ်က္ကေတာ့ အဆီဂလင္းေတြကို ပ်က္စီးေစၿပီး အဆီထြက္နည္းေစဖို႔ပါပဲ။ အလင္းကုထံုးကေတာ့ ပိုးမႊားေတြအေပၚမွာ အာနိသင္ရွိပါသတဲ့။ အဲဒီ နည္းႏွစ္မ်ိဳးလံုးဟာ အေရျပားရဲ႕ မ်က္ႏွာျပင္ကို အားေကာင္းေစၿပီး အနာ႐ြတ္ထင္က်န္ရစ္ေစျခင္းကို နည္းပါးေစပါတယ္။

(၆) အလွကုန္ ပစၥည္းသံုးျခင္း

ဓာတု ပစၥည္းေတြပါဝင္တဲ့ မ်က္ႏွာအလႊာ ကပ္ခြာျပဳလုပ္ျခင္း နဲ႔ အေရျပားကို အဏုနည္း ေကာ္ပတ္စားသလို စားပစ္ေစျခင္းဟာလည္း ဝက္ၿခံကုထံုးေတြမွာ ပါဝင္ပါတယ္။

အနာ႐ြတ္ ကုထံုး

ေကာ္လက္ဂ်င္ ဒါမွမဟုတ္ အဆီေတြကို အေရျပားေအာက္ နဲ႔ အနာ႐ြတ္ထဲကို ထုိးေပးျခင္းျဖင့္ အသားအေရ တင္းလာေစၿပီး အနာ႐ြတ္ေတြကို ေမွးမွိန္သြားေစႏိုင္ပါတယ္။

Dermabrasion လို႔ေခၚတဲ့ အေရျပားမ်က္ႏွာျပင္ စားပစ္တာကိုေတာ့ အနာ႐ြတ္ရွိတဲ့ အျပင္းစား ဝက္ၿခံေတြမွာ သံုးႏိုင္ပါတယ္။ သူက အေပၚယံ အနာ႐ြတ္ တစ္ခုလံုးကို စက္နဲ႔ လံုးဝ စားပစ္လိုက္တာပါ။

ေနာက္တစ္မ်ိဳးက Microdermabrasion ပါပဲ။ သူကေတာ့ ပံုေဆာင္ခဲေလးေတြကို အေရျပားမ်က္ႏွာျပင္ေပၚကို မွဳတ္ေပးလိုက္တာပါ။ အဲဒီ အခဲေလးေတြက အေရျပားမ်က္ႏွာျပင္ကို ေခ်ာေမြ႔သြားေစပါတယ္။ အဲဒီေနာက္ ေလစုပ္ခြက္နဲ႔ အခဲေလးေတြေရာ အေရျပားဆဲလ္ေတြပါ ျပန္လည္စုပ္ယူလိုက္ပါတယ္။ ေနာက္ဆံုး အေရျပားမ်က္ႏွာျပင္ ေခ်ာေခ်ာေလး က်န္ခဲ့ေတာ့တာေပါ့။

ေနာက္ဆံုးကေတာ့ အေသးစား ခြဲစိတ္ကုသျခင္းပါပဲ။ Punch Excision လို႔ေခၚတဲ့ နည္းနဲ႔ အေရျပားေပၚက အနာ႐ြတ္ေတြကို ဖယ္ရွားပစ္လိုက္ပါေတာ့တယ္။

ကာကြယ္ၾကမယ္ ဝက္ၿခံအႏၱရာယ္

• ဝက္ၿခံအထြက္မ်ားတဲ့ အေရျပားေနရာေတြကို တစ္ေန႔ ႏွစ္ႀကိမ္ ေဆးေၾကာသန္႔စင္ျခင္းျဖင့္ အဆီဓါတ္နဲ႔ ဆဲလ္အေသေတြကို ဖယ္ရွားၿပီးသား ျဖစ္ေစပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ အႀကိမ္အမ်ားႀကီး ေဆးမိရင္ အေရျပားကို သြားဆြသလိုျဖစ္ေစတတ္ပါတယ္။
• ဝက္ၿခံလိမ္းေဆးေတြ၊ ဂ်ဲလ္ေတြ သံုးၿပီး အဆီဓါတ္ ခမ္းေျခာက္ေစဖို႔ အားေပးႏိုင္ပါတယ္။
• အမ်ိဳးသမီးေတြအတြက္ ေအာက္ခံ မိတ္ကပ္ ထူထူႀကီး မလိမ္းရန္ အႀကံေပးထားပါတယ္။
• အိပ္ယာမဝင္ခင္ မိတ္ကပ္လိမ္းထားတာေတြကို သန္႔စင္ၿပီးေတာ့မွ အိပ္ရာဝင္ဖို႔ တိုက္တြန္းထားပါတယ္။
• ခပ္ေခ်ာင္ေခ်ာင္ ခပ္ပြပြ အဝတ္အစားေတြ ဝတ္ဖို႔လဲ အႀကံျပဳထားပါတယ္။
• ကိုယ္လက္လွဳပ္ရွား အားကစားလုပ္ၿပီးတုိင္းနဲ႔ အားသြန္ခြန္စိုက္လုပ္ရတဲ့ အလုပ္ေတြ လုပ္ၿပီးတုိင္း ေရခ်ိဳးဖို႔လည္း အႀကံျပဳထားပါတယ္။